2016 Staltafel

Het is in onze ogen bijzonder dat de diefstal van het ene kunstwerk, niet leidt tot vervanging, maar aanleiding is om te komen tot een geheel nieuwe kunstopdracht. Dat het daarmee ook anders wordt is duidelijk. Wij denken wel dat het sentiment, de emotie waar de eerste opdracht uit voortkwam, nog steeds aanwezig is. Ook bij deze huidige opdracht. Nu is deze opdrachtformulering wat breder georiënteerd en doet meer recht aan de locatie en de situatie in het dorp Colmschate. In die zin is het ook een kans om met een frisse blik naar het verrassend prominente Veldpaperplein te kijken.

De formulering van de opdracht is helder en inzichtelijk. Wij kunnen eigenlijk alle aspecten er van onderschijven; de kernwoorden die genoemd worden, de inhoudelijke aspecten die worden aangedragen en de randvoorwaarden. Wij hebben ze in het denkproces en in ons voorstel allemaal meegenomen. Wij waren bij het locatiebezoek verrast door het Veldpaperplein zelf. Het is een prominent element in het dorp Colmschate. Gezien het huidige gebruik van het plein zou het eigenlijk wenselijk zijn het gehele plein te transformeren, daar is het budget echter absoluut te klein voor. Wij willen er met ons voorstel wel een aanzet toe geven.

De tijd en de stad Deventer heeft het oorspronkelijke dorp Colmschate veranderd. Dat is door veel mensen in Colmschate ervaren als een inlijving en daarmee een

verlies van eigenheid. Die ontwikkeling is echter onherroepelijk, zo gaat het in de tijd! Er zijn zo maar weinig dingen echt onveranderlijk. Het is echter onze stellige overtuiging dat de sporen van dat authentieke en oorspronkelijke dorp in meer of mindere mate altijd zichtbaar zullen blijven. Ondanks stedenbouwkundige of demografische veranderingen; iets van dat oorspronkelijke zal altijd herkenbaar en leesbaar zijn. Dat we ons bewust kunnen worden van juist die sporen, daar willen wij met ons voorstel aan bijdragen.

Deze opdracht gaat niet alleen over het dorp Colmschate dat verdwijnt. Het gaat over dingen die voorbij gaan of verloren zijn. Het is logisch en menselijk dat je dan met weemoed en verlangen terug denkt aan de tijd dat het er allemaal nog was. Toen de achterdeuren nog voor iedereen openstonden, je met het hele dorp aan tafel kon, de klompen op het grindpad hoorde of een kar die ratelt op de keien, een juffrouw op een fiets en natuurlijk is er het verlangen naar het tuinpad van een vader. Dit heeft naar ons idee ook te maken met het huidige tijdsgewricht! Het dagelijks leven van nu is snel, veranderlijk, industrieel, urbaan en mondiaal. En als reactie daarop is er kleinschaligheid, ambachtelijk, lokaal, samenkomen en intimiteit. Je kunt de tijd niet stil zetten, maar je kunt wel ergens even stil bij staan.

Idee 

De kern van ons idee is om een blijvend moment in tijd enruimte te creëren. Een kunstwerk dat een tastbaar en blijvendspoor is naar de geschiedenis, maar ook een vast punt op hetplein. Een moment in het nu, met een aanleiding om herinneringenop te halen! Zoals dat normaal gesproken ook gaatwanneer je met dorpsgenoten aan een tafel zit. Herinneringenophaalt van ‘dit dorp, ik weet nog hoe het was, de boerenkind’renin de klas’. Naar dat informele, maar oh zo vertrouwdesamenzijn aan een tafel, daar willen wij naar toe. Ook al is heteen schijnbaar achteloos moment in het voorbij gaan, maardie tafel zal er zijn. Een dorpstafel die er altijd is, een vastewaarde op het plein.

StalTafel

Wij nemen als plaatsingslocatie de suggestie van de commissie over, ook in onze ogen is dat de beste optie. Aan de rand van het plein, aan de kant waar eerder de dorpsschool stond, dicht bij de splitsing en aan een belangrijke route in het dorp. In die hoek staat een zeer robuuste lage tafel tussen de bomen. In oppervlak een kleine studentenkamer. De tafel is in z’n geheel ambachtelijk samengesteld uit forse houten balken. Eikenhout, net als de bomen! De balken lopen allemaal in de lengte richting van de tafel. Uit de balken van het tafelvlak, groeit aan één kant van de tafel, vloeiend een schuilstal. In de dakvorm zit een lichte verwijzing naar een kapschuur. Het lijnenspel en de maat van de balken van zowel tafelblad als schuurtje lopen helemaal in elkaar over. De tafel is gemaakt op zit hoogte. De tafel heeft 5 poten, refererend aan het dorp en de vier buurtschappen. Vier poten op de hoeken en één midden onder het blad. De poten zijn stevige dikke blokken van gestapeld eikenhout. Aan de binnenzijde zijn de blokken rond weggezaagd, waardoor het lompe blok toch elegant overloopt in het tafelblad. Dit eikenhout en de manier waarop het verwerkt en geconstrueerd is, maakt dat deze tafel met z’n hutje helemaal op z’n plaats is in het buitengebied.

Uit het tafelblad groeit als het ware een schuilhutje. Het is in de breedte van de tafel geplaatst en is van voor tot achteren open. Voor de rest is het gesloten en helemaal in verloop met de opbouw van het tafelblad. Het beeld is evenwichtig in maatvoering en verhoudt zich volgens de Gulden Snede! Dit hutje is niet leeg, want het wordt bewoond door een kleine, maar volwassen en stevige pony! Het is een bronzen pony die parmantig vanuit haar stal het dorp in tuurt. Waar de tafel ruig en robuust is, daar is de pony van een edelmetaal, verfijnd gemodelleerd en gegoten. Dit is dan ook meteen haar schuilstal en zij vult ‘m goed.

Ponytales

De identiteit van het dorp Colmschate wordt voor een deel bepaald door een boeren/agrarische. achtergrond. De actieve boeren zijn echter vrijwel allemaal verdwenen. Maar het houden van dieren zit een dorpeling vaak in het bloed. Wat blijft is het hobbyboeren, met wat kippen achter het huis, schaapjes in de wei of een enkele pony op een landje. Als we de tafel als een landschap beschouwen, dan is alles verbonden met elkaar en komt het één voort uit het ander. Verbonden met het landschap op oude grond, zoals het dorp. Die tafel op dit plein is als dat kleine overgebleven weilandje met een laatste pony! Een kleine enclave in een voor de rest bebouwde omgeving, dat ene nog zichtbare spoortje uit de geschiedenis. Dat ene ponyweitje in een woonwijk verwijst toch echt naar iets anders dan dat ‘gemeente groen’ dat doet!

Een pony alleen in een weilandje, met z’n voeten in de modder en de haren druipend van de regen. Wie kent dat beeld niet? Hoe weemoedig die uitstraling soms is; pony’s zijn ongelooflijk sterk, ze blijven, tegen wil en dank. Daar zit kracht en karakter. Het is daarom ook een beeld van volharding. Deze pony heeft dan ook nog een robuuste schuilstal! En ze hoeft ook niet alleen te zijn. Ze staat in de spil van het dorp, in het midden aan de routing. Zij kijkt mensen nieuwsgierig tegemoet en ziet ze ook weer weggaan. Zijzelf motiveert om even te stoppen. Hier staat de tijd dan even stil. Natuurlijk, dit kunstwerk verwijst naar een tijd die voorbij is gegaan, maar dit kunstwerk zelf is géén voorbijgaand moment. Er is een aanleiding om even hier te blijven. Daarmee wordt deze pony een karakter en ook een beschouwer van het leven wat aan haar voorbij trekt.

Als de saamhorigheid van een dorp niet meer zo vanzelfsprekend is, dan kost het meer moeite om dat gevoel nog enigszins te behouden. Dan moet je daar iets voor organiseren. Het is onze indruk dat in Colmschate ook wel gebeurt. Maar een nieuwe plek waar je elkaar in het voorbijgaan kunt ontmoeten, dat zou dit kunstwerk kunnen zijn. Zet een bed in een kamer en het wordt een slaapkamer! Zet een tafel in een ruimte en het krijgt iets van een huiskamer. En dat transformeert ook het plein als geheel meer naar een verblijfsruimte. Tussen de bomen aan de rand van het plein en goed in het zicht. Met dit kunstwerk ontstaat er in de spil van het dorp een bijzondere setting; een geheel eigen plek met een intieme sfeer! Dat is, geloven wij, wat het dorp ook voor veel mensen betekent.

Uitstraling

Het is een groot plein met een dominante uitstraling . Daar hoort ook een passend gebaar bij, met voldoende monumentaliteit om zich staande te kunnen houden. Dat is de reden dat wij in de basis gekozen hebben voor een beeld dat gemaakt is vanuit een robuuste eenvoud. Stoer en stevig! De rijkdom en verfijning zit ‘m in de pony en dan hebben we het nog niet zozeer over de materiaalkeuze, maar meer nog hoe zij eigenwijs en vanzelfsprekend haar plek op eist. Een beeld dat eenvoud en karakter in zich combineert. Dit is onze manier om te verbeelden over de wijze waarop een dorp zijn identiteit kan koesteren.