Kunstopdracht Rijn IJssel – CIOS & Veiligheid
Het handstandbeeld
Aanleiding en heroverweging
Naar aanleiding van de discussie rondom het eerste beeldvoorstel is in overleg met alle betrokkenen besloten een nieuw ontwerp te ontwikkelen.
In dat gesprek is niet alleen de procedure herijkt, maar ook een belangrijk inhoudelijk uitgangspunt aangepast: het was niet langer noodzakelijk om de clusters CIOS (sport) en Veiligheid expliciet in één beeld te verbinden.
Daarnaast is afgesproken om, in gesprek met studenten en docenten, nieuwe inspiratie en uitgangspunten te verkennen. Deze gesprekken vormden voor ons een herijking van de identiteit en kernwaarden van de school.
Inspiratie vanuit de school
De gesprekken met studenten en docenten waren voor ons verrassend en inspirerend.
We waren op zoek naar concrete uitgangspunten, maar vonden in plaats daarvan iets fundamentelers: een gedeeld besef dat binnen dit onderwijs de individuele student centraal staat.
Docenten zijn gericht op het faciliteren van persoonlijke groei. Studenten ervaren hun opleiding als een fase in ontwikkeling – geen eindpunt, maar een vertrekpunt. Een springplank naar de toekomst.
De energie, ambitie en dynamiek die daaruit spreekt, vormt de basis van ons beeldvoorstel.
Ontwikkeling als uitgangspunt
Wat ons opviel, is dat ontwikkeling hier niet wordt gezien als een lineair proces.
Het is zoeken, proberen, ontdekken en groeien. Een voortdurend in beweging zijn. Dat inzicht hebben wij vertaald naar het beeld.
Niet het eindresultaat staat centraal, maar het proces.
Beeldidee: een systeem van elementen
In ons beeld gebruiken wij een bewerking van het schematische model van een atoom.
Het atoom – als kleinste bouwsteen van onze fysieke wereld – staat voor ons symbool voor de elementen waaruit ontwikkeling is opgebouwd: kennis, vaardigheden en ervaringen.
Het beeld bestaat uit ellipsvormige schijven die elkaar snijden en met elkaar verbonden zijn. Op en rondom deze structuren zijn bolvormige elementen geplaatst.
Samen suggereren zij beweging, groei en samenhang.
Dynamiek en universum
De compositie heeft niet alleen iets van een atoommodel, maar roept ook associaties op met een planetarium.
Er ontstaat een constellatie van elementen die samen een groter geheel vormen. Een systeem waarin alles met elkaar verbonden is en voortdurend in beweging blijft.
Daarmee wordt het beeld ook een verwijzing naar de wereld buiten de school – de ruimte waarin studenten zich uiteindelijk zullen bewegen.
De handstandfiguur
Centraal in deze constellatie staat een figuur in handstand.
Deze figuur is afkomstig uit het oorspronkelijke ontwerp en heeft in dit nieuwe voorstel een duidelijke plek gekregen. Voor ons is het een krachtig en iconisch beeld dat goed past bij de aard van deze opleiding.
De handstand staat voor:
- fysieke uitdaging
- balans en controle
- speelsheid en energie
De figuur is dynamisch en tegelijkertijd kwetsbaar. Hij bevindt zich letterlijk in een positie van spanning en evenwicht.
De student als middelpunt
De handstandfiguur bevindt zich in het centrum van het beeld en wordt omsloten en geraakt door de omliggende structuur.
Hiermee plaatsen wij de student letterlijk in het middelpunt van het ontwikkelingsproces.
De verwijzing naar klassieke beelden van de mens als middelpunt van zijn wereld ligt hierin besloten.
Niet af, maar in ontwikkeling
Een belangrijk aspect van het beeld is dat de figuur niet volledig “af” is.
Met name het hoofd is niet als vast element vormgegeven. In plaats daarvan wordt het gesuggereerd door de omliggende elementen die er als een soort constellatie omheen bewegen.
Dit is een bewuste keuze. Het benadrukt dat ontwikkeling een proces is. Dat identiteit ontstaat en niet vastligt.
De elementen die nog niet op hun plek zijn, maken zichtbaar dat groei gaande is.
Vorm en compositie
De combinatie van schijven en bolvormige elementen zorgt voor een gelaagd beeld.
Vanuit verschillende standpunten ontstaat telkens een andere lezing. Er is geen vast begin- of eindpunt, maar een continu spel van lijnen, vlakken en vormen.
De dynamiek zit niet alleen in de vorm, maar ook in de onderlinge relaties.
Positionering en uitstraling
Het beeld wordt geplaatst op de daklijst boven de entree van het gebouw.
Deze positie versterkt de rol van het kunstwerk als markering en herkenningspunt. De aandacht wordt naar de entree geleid en het beeld wordt onderdeel van de eerste indruk van de school.
De keuze voor een monochrome uitvoering zorgt voor rust en samenhang. De aandacht ligt op het geheel en niet op afzonderlijke onderdelen.
Beleving en betekenis
Het beeld vertelt geen eenduidig verhaal.
Het nodigt uit tot kijken en interpreteren. Het gaat over beweging, over zoeken en over het vinden van balans.
Over het idee dat ontwikkeling nooit af is, maar altijd in beweging blijft.
